فصلنامه ي فرهنگي ، ادبي و اجتماعي تركمنهاي ايران

 

در باره ي فصلنامه


صفحه ي اصلي

در باره ي فصلنامه

در باره ي هيأت تحريريه

 

آرشيو


جديدترين شماره

شماره هاي پيشين

 

ارتباطات


دفتر يادداشت

 تماس با ما

وبسايت ها

 

 

روزي يك ضرب المثل



 
 

 
 مقاله

فصلنامه ياپراق / شماره ی31-30 / سال 1384

ايران در مطبوعات تركمنستان

صفحه 28

 

نوشته : سردار آتايف (ايرانشناس / از كشور تركمنستان)

ترجمه : يوسف قوجق

 

            در شمارة سوم (سال 2003) مجلة «چشم انداز روابط فرهنگي» طي مقاله اي به قلم نگارنده ، فهرست مقالات چاپ شده در بارة ايران در مطبوعات تركمنستان تا سال كسب استقلال (27 اكتبر سال 1991) ارايه شده بود. اكنون ما قصد داريم در اين مقاله ، فهرست مقالات چاپ شده در بين سالهاي 1991 (سال كسب استقلال تركمنستان) تا سال 2004 را ارايه نمائيم.

            از همان ابتداي كسب استقلال ، تعداد مقالات چاپ شده در مطبوعات تركمنستان با موضوع ايران افزايش چشمگيري داشته است. در همين مدت تعداد مقالات علمي مربوط به ايران نيز افزايش يافت. در همين راستا ، غير از مطالب مربوط به طبيعت و معرفي شهرهاي ايران ، مقالات مربوط به شخصيت هاي تاريخي ايران ، شاعران و نويسندگان ايراني و آثار آنها به صورت گسترده در مطبوعات تركمنستان انعكاس يافت. در سالهاي استقلال برخلاف قبل كه آثار شاعران و نويسندگان از زبان روسي به تركمني ترجمه مي شد ، ترجمة اين آثار به زبان تركمني ، با مراجعة مستقيم و بلاواسطه به اين آثار از زبان فارسي به تركمني ترجمه و در مطبوعات ارايه شده است. پس از كسب استقلال تركمنستان ، روابط و تردد با ايران بيشتر شد. مسافرت هايي كه به ايران صورت مي گرفت و زيارت هايي كه از اماكن مقدس ايران از سوي تركمنستاني ها صورت مي گرفت ، باعث شد تا شرح اين سفرها بارها از سوي نويسندگان نگاشته و در مطبوعات به چاپ برسد و در پي آن ايرانشناسان نيز آثار بيشتري در بارة ايران نوشتند كه از بين آنها مي توان به اثر «خ. آتايف» با عنوان «تركمنهاي ايران در بين سالهاي 80-30 قرن بيستم» (سال 1992) ، اثر «آ. دورديف» با عنوان «رمان تاريخي كيمير كور» (سال 1995) ، اثر «م.ك. خوجاقليوف» با عنوان «سال 1858 جنگ قاري قلعه» (سال 1996) و ديگر آثار اشاره نمود. با اين وجود ، بيشترين آثار مربوط به ايران در اين سالها را آثار كاركنان مطبوعات تركمنستان تشكيل مي دهند. به طور مثال مقالات و مطالب مربوط به ايران در مطبوعات تركمنستان نظير «ادبيات و صونغات» (ادبيات و هنر) ، «خلق دورموشي» (زندگي مردم) ، «تركمن گوندوغاري» (تركمن شرقي) ، «تركمنستان» ، «نسيل» (نسل) ، «موغاليم لار گازيتي» (نشريه معلمين) ، «واطان» (وطن) ، «خلق سسي» (نداي خلق) ، «آشغاباد آغشامي» (شب عشق آباد) ، «تركمن سسي» (نداي تركمن) ، «آشغاباد» (عشق آباد) ، «نيترالني تركمنستان» (تركمنستان بيطرف) ، «بالكان» ، «اقتصادي و دورموش» (اقتصاد و زندگي) كه همگي در قطع روزنامه اي به چاپ مي رسند و مجلاتي همچون «قره قوم» ، «ياشليق» (جواني) ، «گونش» (تابش) ، «ديار» ، «ميراث» ، «سياسي صحبتدش» (هم صحبت سياسي) ، «ساغليق» (سلامتي) ، «خاليپا» (استاد) ، «تركمنستان علم و تكنيكا» (علوم و فنون تركمنستان) و«تركمن آرخيوي» (آرشيو تركمن) به چاپ رسيده است. به اين ترتيب فهرست مقالات چاپ شده در اين مطبوعات بين سالهاي 2004-1991 چنين است:

 

هفته نامة «ادبيات و صونغات» (ادبيات و هنر) :

ـ زندگي و آثار صادق هدايت / مورخ 13/8/1993

ـ مصطفي .... «دو درخت» (داستان) / مورخ 17/10/1997

ـ رشيدالدين همداني ؛ «انديشه هاي خردمندانه» / مورخ 1/1/1992

ـ فكرت آوچي ، «كباب بر روي ذغال مي سوزد» / مورخ 27/10/1994

ـ «سياووش» / مورخ 31/10/1997

ـ فردوسي ؛ «شاهنامه» / مورخ 10/10/1997

ـ محمود پهلوان ؛ «آتش ، آب ، هوا ، خاك را به ايل بخشيدم» (رباعيات)/ مورخ 12/2/1999

ـ يازبرديف آ. ؛ «ادبيات پارفيا» / 8/9/2000

ـ يازبرديف آ. ؛ «ادبيات اوستا ؛ تركمن در منابع قديمي و تاريخي» / مورخ 9/6/2000

ـ عمر خيام / مورخ 16/4/1993

ـ عمر خيام / مورخ 29/8/1997

ـ عمر خيام / مورخ 23/1/1998

ـ دورديف آ. ؛ «كيمير كور و نادرشاه» / مورخ 21/8/1998 ؛ 28/8/1998 و 4/9/1998

ـ مردوف آ. ؛ «چاپ ياپراق تداوم يابد» / مورخ 26/8/1994

ـ جوماگلديف ت. ؛ «صحبتي در بارة ايران» / 15/2/1991

ـ رجب اوف ر. ؛ «سعدي» / مورخ 12/5/2000

ـ يازبرديف آ. ؛ «شجرة نسل شاهان هخامنشي» / مورخ 25/11/1994

ـ آتايف س. ك. ؛ «دورموش ، مجلة تركمنهاي ايران» / مورخ 12/12/1992

 

مجلة «قره قوم» :

ـ رشيدالدين ؛ «تاريخنگاري» / شمارة 11 سال 1996

ـ «آتايف ك.» و «جومايف م.» ؛ «غرليات جهانشاه حقيقي» / شمارة 9 سال 2003

 

نشريه «خلق دورموشي» (زندگي مردم) :

ـ خسرو و شيرين «از درد فراق» / مورخ 23/12/1993

 

نشريه «تركمن گوندوغاري» (تركمن شرقي) :

ـ عمر خيام / مورخ 21/3/1996

ـ وفايف چ. ؛ «صحبتي در بارة ايران»‌ / مورخ 5/2/1994

 

روزنامة «تركمنستان» :

ـ «پيرمامدوا  گ.» و «بغده ع.» ؛ «در بارة عارف شيراز» / مورخ 18/10/2002

ـ يوسوپوف خ. ؛ «ردپاي كتيبه هاي بيستون در قره قوم» / مورخ 15/11/1995

ـ آتانيازوف س. ؛ «كلامي در بارة ايران» / مورخ 5/7/1997

ـ نورباتف ق. ؛ «داستانهايي در بارة ايران» / مورخ 1/4/1999 و 5/1/1999 و 6/1/1999

ـ نورباتف ق. ؛ «زبان تركمني در ايران» / مورخ 18/2/1994

 

نشريه «نسل» :

ـ رحيمي مهدي ؛ «نخستين درس» / مورخ 14/1/1995

ـ بيوك ملكي ؛ «مورچه ها» / مورخ 31/10/1996

ـ «زندگي و آثار عمر خيام» / مورخ 25/11/1997

ـ خديروف گ. ؛ «آداب و رسوم جديد در ايران»‌ / مورخ 1/1/1999

ـ قربانگلديف د. ؛ «جمهوري اسلامي ايران بيستمين سال پيروزي را جشن مي گيرد» / مورخ 2/9/1999

ـ قربانف خ. ؛ «در قيامت از همسايه مي پرسند» / مورخ 11/2/1999

ـ آنامحمد نوتي فرزند شاقلي ؛ «سفر به تركمن صحرا» / مورخ 30/7/1994

 

نشريه «موغاليم لار گازيتي» (نشرية معلمين) :

ـ فخرالدين علي صفي ؛ «لطيفه هاي فارسي» / مورخ 3/5/1995

ـ نورباتف ق. ؛ «شعرهايي كه قلب را گرما مي بخشد» / مورخ 5/2/1999

 

نشرية «وطن» :

ـ عمر خيام ؛ «رباعيات» / مورخ 15/2/1994

ـ قاراجايف س. ؛ «ملاقات با فردوسي» / مورخ 14/8/1997

ـ عمر خيام / 20/1/1998

ـ سعدي ؛ شعر «وصيت» / مورخ 12/3/1998

ـ گوندوغديف او. «نادرشاه افشار» / مورخ 16/7/1998

ـ قاراجايف س. ؛ «راهي به سمت ايران» / مورخ 10/7/1997

ـ قاراجايف س. ؛ «شهر قم» / مورخ 7/8/1997

ـ قاراجايف س. ؛ «تهران» / مورخ 17/7/1997

ـ قاراجايف س. ؛‌«با احترام به امام خميني» / مورخ 31/7/1997

ـ قاراجايف س. ؛ «جشن ملي جمهوري اسلامي ايران» / مورخ 9/2/1999

ـ قربانگلديف د. ؛ «يكم آوريل ؛ روز تأسيس جمهوري اسلامي ايران» / مورخ 1/4/1995

ـ قربانگلديف د. ؛ «جمهوري اسلامي كدام مسير را انتخاب كرد؟» / مورخ 19/2/1994

ـ دورديف آ. ؛ «كيمير كور و نادرشاه» / مورخ 23/2/1993

 

نشريه «خلق سسي» (نداي خلق) :

ـ عمر خيام ؛ «رباعيات» / مورخ 9/8/1995

ـ عمر خيام ؛ «رباعيات» / مورخ 16/8/1995

ـ آتابرديف خ. ؛ «حافظ و گوته» / مورخ 13/7/1994

 

نشريه «آْشغاباد آغشامي» (شب عشق آباد) :

ـ عمر خيام ؛ «رباعيات» / مورخ 23/6/1993

ـ آتدايف س. ؛ «او را با تيمورلنگ مقايسه مي كنند» / مورخ 7/7/1995

 

مجلة «ياشليق» (جواني) :

ـ قصص الانبياء ؛ حكايات مربوط به پيامبران / شمارة 3 / سال 1992

ـ مروزي بگنج ؛ «خداي من! مرا ببخش ! به قلبم آرامش ده!» / شمارة 1 / سال 1994

ـ «قولايف خ.» و «قربانف گ.» ؛ قرآن كريم و ترجمة آن» / شمارة 3 / سال 1991

ـ قربانگلديف د. ؛ «در بيراهه ها گل مي رويد» / شمارة 11 / سال 1994

ـ آتايف س. ك. ؛ «سرخس ايران و مشكلات آن» / شمارة 2 / سال 1992

 

نشريه «تركمن سسي» (نداي تركمن) / اين نشريه هم اكنون با عنوان «تركمن دنياسي» (دنياي تركمن) چاپ و منتشر مي شود:

ـ عمر خيام ؛ «رباعيات» / شمارة 3 / سال 1998

ـ رضا قنبر دميرچي ؛ «اي دل ! مرا نسوزان» (شعر) / شمارة 11 / سال 1999

ـ قربانگلديف د. ؛ روابط فرهنگي تركمنستان ـ ايران ؛ هماهنگي روحي است» / شمارة 11 / سال 1999

ـ‌ كريم فرزند بالكان ؛ «گنبد كاووس ؛ تاريخ اين شهر و زندگي تركمنها» / شمارة 12 / سال 1997

ـ قربانگلديف د. ؛ «ديه جي ؛ نويسنده ، عالم و مترجم» / شمارة 8 / سال 1999

ـ خانگلدي اونق ؛ «آداب و رسوم عروسي در بين تركمنهاي اترك و گرگان» / شمارة 2 / سال 1997

ـ آتايف س. ك. ؛ «تحليل تاريخ تركمن در مجلة ايران شناخت» / شمارة 1 / سال 1999

ـ آتايف س. ك. ؛ «ياپراق ؛ مجلة تركمنهاي ايران» / شمارة 1 / سال 2001

ـ «مراد دوردي قاضي و انتشارات وي در گنبد ؛ حكايت هاي گركز» / شمارة 6 / سال 1998

ـ مرادقليف د. ؛ «صحرا ؛ نشرية تركمنهاي ايران» / شمارة 6 / سال 1998

ـ صادق اوف ب. ؛ «قابل توجة خوانندگان ايراني ما ؛ نامه ها و پاسخ به نامه ها» / شمارة 6 / سال 1995

 

نشرية «آشغاباد» (عشق آباد) :

ـ «عمر خيام» / مورخ 16/10/1997

ـ كشكولي مهدخت ، «غذاي جالب» (داستان) / مورخ 9/6/1998

ـ عمر خيام ، «رباعيات» / مورخ 5/6/2003

ـ سيدنوروف س. ، «گرگان نامه ؛ در بارة زندگي تركمنهاي ايران» / مورخ 19/6/1997

ـ سيدمحمد صدر ، «امام خميني و عدالت» / مورخ 5/7/1999

 

ماهنامة «گونش» (تابش) :

ـ‌ ابراهيمي نادر ، «مراد علي هيزم شكن» (داستان) / شمارة 3 سال 1999

ـ كاتب محمدرصا ، «روزهاي تعطيل» (داستان) / شمارة 9 سال 1998

ـ « ايران و ايرانيان» / شمارة 10 سال 1999

 

ماهنامة «ديار» :

ـ عمر خيام ؛ «رباعيات» / شمارة 12 سال 1993

ـ دورديف م. «قلعة نساء ؛ گوهر فرهنگ تركمن» / شمارة 11 سال 1995

ـ دورديف م. «نادرشاه كه شمشير را گاز زد» / شمارة 9 سال 1993

ـ گوندوغديف او. «آتش پرستي» / شمارة 6 سال 1996

ـ مردوف آ. «فرهنگ لغت تركمني ـ فارسي» / شمارة 7 سال 1993

ـ موستاكف ؛ «مختومقلي و عمرخيام» / شمارة 12 سال 1993

ـ‌ عمر خيام ؛ «نوروزنامه» / شمارة 3 سال 1996

 

مجلة «ميراث» :

ـ مرداني ت. ن. ؛ «امير تيمور و حافظ شيرازي» / شمارة 2 سال 2003

ـ آتدايف س. ؛ «نادرشاه» / شمارة 1 سال 1992

 

روزنامة «تركمنسكايا ايسكرا» (نام كنوني اين روزنامه ، «نيترالني تركمنستان» به معناي «تركمنستان بيطرف» است):

ـ دورديف م. ؛ «پارفياي دامنة كوه كؤپت داغ» / مورخ 10/7/1995

ـ دائونف خ. ؛ «لشگركشي هاي هخامنشي ها به سمت حاشيه درياي كاسپين» / مورخ 30/9/1996

ـ آتايف س. ك. ؛ «شعر نو در شرق معاصر» / مورخ 16/8/1995

ـ آتايف س. ك. ؛ «بازتاب سفر ص. آ. نيازوف به جمهوري اسلامي ايران در مطبوعات ايران» مورخ 6/1/1994

ـ آتايف س. ك. ؛ «بهمن ، ماه ايراني كه جديداً نامگذاري گرديد.» / مورخ 10/2/1995

 

مجلة «سياسي صحبت دش» (هم صحبت سياسي) ؛ نام كنوني اين نشريه ، «قالكينيش» (رستاخيز) مي باشد:

ـ خومادوف يا. «در نيمة دوم قرن 18 تجارت مي نمايند : به اين ترتيب روابط تجاري بين ايرانيان تركمن و منطقة ماوراء بحر خزر حفظ مي شود» / شمارة 2 / سال 1996

ـ آتايف س. «افشارها ، بخشي از تاريخ تركمن هستند» / شمارة 9 / سال 1995

ـ آتايف س. « نادر شاه كيست؟ » / شمارة 3 / سال 1996

ـ آتايف س. ك. «ايران امروز» / شمارة 6 / سال 1996

ـ آتايف س. ك. «اين صداي راديو گركان است» / شمارة 10 / سال 1995

ـ آتايف س. ك. «دانشمند ايران ملاصدراي شيرازي» / شمارة 6 / سال 1998

ـ آتايف س. ك. «ايران از نگاه يك شرق شناس»‌/ شمارة 12 / سال 1997

 

مجلة «ساغليق» (سلامتي) :

ـ «خسرو و شيرين» / شمارة 3 / سال 1993

 

نشريه «بالكان» :

ـ تنكابني ف. «مادرش در خواب نبود» (داستان بلند) / مورخ 11/2/1994 و 12/2/1994

ـ ذبيح اللخ صفا «تاريخ ادبيات ايران» / مورخ 10/9/1996

ـ «حكايات سعدي» / مورخ 8/9/1994

ـ «اگر به شاعر دانا گوش دهيم ؛ گزيدة حكاياتي از گلستان سعدي» / مورخ 21/7/2003

 

«ايزوستيا آ.ن. تركمنستانا» (بولتن آكادمي علوم تركمنستان) :

ـ نورباتف ق. ؛ «ميراث ادبيات عاميانة تركمنهاي جهان» / شمارة 2 / سال 2001

ـ آتايف س. ؛ «تركمنهاي خيوه در جنگهاي سال 1740 نادرشاه» / شمارة 6 / سال 1995

 

نشريه «خاليپا» (خليفه) :

ـ دورديف و. ؛ «كيمير كور و نادرشاه» / شمارة 3 / سال 1993

 

مجله «آرشيو تركمن» :

ـ‌ اورازوا  د. و. ؛ «غائلة سال 1916 در گرگان و تجن» / شمارة 2-1 سال 1996

مجلة «اقتصاديت و دورموش» (اقتصاد و زندگي) :

ـ آتايف س. ك. ؛ «ايران براي غلبه بر مسائل اقتصادي خود به دنبال راهي است» / شمارة 24 / سال 1994

بازگشت به فهرست مطالب اين شماره

 

 

 

 

 

فصلن